กฎของsex-linked sex-linked ยีน เป็นยีนที่อยู่ในโครโมโซมเพศ หรือโครโมโซมที่แทนด้วยสัญลักษณ์ Z นกเขาตัวผู้จะมีโครโมโซมZ สองตัวจับอยู่เป็นคู่ ส่วนนกเขาตัวเมียมีโครโมโซมZตัวเดียว บวกกับสัญลักษณ์ W ที่ไม่มีโครโมโซมเพศอยู่ พันธุกรรมนกแฟนซีที่เกี่ยวกับsex-linked จะมีนกเขาสีดำ และนกเขาสีหม้อใหม่ เข้าข่ายเป็นยีนแบบนี้  ตัวอย่าง เมื่อนำนกหม้อใหม่ตัวผู้ผสมกับนกตัวเมียสีปรกติ จะให้ลูกตัวผู้เป็นนกสีปรกติแต่มียีนหม้อใหม่แฝงอยู่ ส่วนลูกตัวเมียที่ได้ จะเป็นนกสีหม้อใหม่ แต่ถ้านำนกสีหม้อใหม่ตัวเมียมาผสมกับนกสีปรกติตัวผู้ จะไม่สามารถให้ลูกที่เป็นนกสีหม้อใหม่ได้เลย เพราะนกตัวเมียจะมีโครโมโซมWเป็นตัวกำหนดอยู่ ลูกนกตัวเมียที่ได้จะเป็นนกปรกติแท้ และลูกนกตัวผู้ที่ได้จะเป็นนกสีปรกติที่มียีนหม้อใหม่แฝงอยู่ ซึ่งจะให้รุ่นหลานเป็นนกสีหม้อใหม่ได้เมื่อผสมกันอีกทอดหนึ่ง

Sex-linked ยีนในนกจะช่วยบอกเพศของนกที่จะออกมา โดยอ้างอิงหลักตามกฏข้างต้น เช่น อยากให้ลูกที่เกิดมาเป็นตัวเมียสีหม้อใหม่ ควรจะใช้พ่อนกและแม่นกสีอะไร ผลที่ได้ก็จะเป็นดังตาราง

นกสีหม้อใหม่จะมีระดับความเข้มของสีไล่ตั้งแต่อ่อนจนไปถึงแก่ ซึ่งความอ่อนแก่ของสีจะแสดงระดับความมากน้อยในการสร้างเม็ดสีของนก ซึ่งแสดงออกมาในขน นกที่มีลักษณะเป็นหม้อใหม่

หมายเหตุ : นกสีปรกติ(normal)ที่นำมาเข้าคู่คือนกที่มีสีแบบนกป่าที่เกิดขึ้นจากการเพาะนกแฟนซี ไม่ใช่นกที่จับมาจากป่า(wild)